Slim omgaan met kritiek

“Dat hebben we al geprobeerd.”
“Je maakt het wel erg ingewikkeld.”
“Jij hebt makkelijk praten.”

Zulke opmerkingen kunnen een gesprek een andere richting geven. Een voorstel wordt aan de kant geschoven, je deskundigheid wordt in twijfel getrokken of je moet ineens een standpunt verdedigen dat je niet hebt ingenomen.

Op dat moment lopen inhoud en reactie gemakkelijk door elkaar. Wie iets zegt, hoe het gezegd wordt en wie meeluistert, beïnvloeden hoe je de woorden ontvangt. Een opmerking van een leidinggevende kan anders binnenkomen dan dezelfde woorden van een collega.

Dat je geraakt wordt, vertelt nog niet of de ander gelijk heeft. Om dat te beoordelen, moet je kunnen onderscheiden wat er werkelijk gezegd wordt, welk bezwaar erin zit en wat je er zelf bij invult.

Een vraag is soms ook een beschuldiging. Een samenvatting kan je voorstel zo veranderen dat niemand het nog zou steunen. En een stellige uitspraak kan overtuigen zonder dat er een goede onderbouwing volgt.

In deze workshop leer je zulke bewegingen herkennen. Wordt je argument onderzocht of gaat de reactie over jou als persoon? Worden er maar twee mogelijkheden voorgesteld, terwijl er meer zijn? Wordt één voorbeeld gebruikt om een algemene conclusie te trekken?

Je kijkt daarbij ook naar je eigen redenering. Misschien heeft de ander een terecht punt. Misschien heb je iets onvoldoende uitgelegd of een belangrijk gevolg gemist.

Door preciezer te kijken naar de woorden en argumenten, wordt duidelijker wat een antwoord verdient en wat eerst verduidelijking vraagt.

Je hoeft niet iedere opmerking te weerleggen. Soms helpt een vraag het gesprek verder. Soms moet je een onjuiste voorstelling corrigeren, een bezwaar erkennen of een grens aangeven.

Die keuze wordt moeilijker wanneer je onder druk staat. Daarom werken we met SHIELD™, het door ianka fleerackers ontwikkelde model met zes stappen om je eerste reactie te onderzoeken en een bewuste vervolgstap te kiezen.

Je past het model toe op concrete opmerkingen. Zo oefen je hoe je ruimte maakt om na te denken, terwijl het gesprek doorgaat. Het doel is dat je inhoudelijk kunt reageren en je positie behoudt, zonder jezelf kleiner te maken.

Je brengt een opmerking, kritische vraag of gesprekssituatie mee. Bijvoorbeeld uit een teamoverleg, projectvergadering, presentatie of klantgesprek.

We onderzoeken wat er werd gezegd, welke redenering erin zit en waarom de reactie bleef hangen. Daarna oefen je met verschillende antwoorden. Je stelt een vraag, licht je standpunt toe of corrigeert wat verkeerd werd weergegeven.

Je oefent in kleine groepen en bespreekt geselecteerde situaties met ianka. Zo merk je wat jouw formulering doet met het gesprek en waar een andere reactie meer ruimte geeft voor de inhoud.

We bespreken ook waar deze aanpak haar grens bereikt. Bij bedreiging of intimidatie zijn andere stappen nodig dan een beter antwoord formuleren.

Voor professionals die in hun werk voorstellen doen, standpunten innemen en met anderen over keuzes of oplossingen spreken.

De workshop is relevant voor experten, leidinggevenden, consultants, projectteams en medewerkers met klantcontact. Ook voor teams waarin scherpe opmerkingen, snelle oordelen of vastlopende discussies de samenwerking bemoeilijken.

Je begrijpt beter waarom een opmerking je raakt en hoe je de inhoud ervan kunt onderzoeken. Je hebt geoefend met een situatie uit je eigen werk en beschikt over verschillende manieren om daarop te reageren.

Je ontvangt de compacte SHIELD™-kaart en een beknopt protocol voor situaties waarin bedreiging of intimidatie om andere actie vraagt. Zo heb je een praktisch hulpmiddel bij de hand voor volgende gesprekken.